Nguồn: agenceecofin.com

Một dự án trị giá 10 triệu USD vừa được đề xuất, mở ra cơ hội tận dụng phụ phẩm nông nghiệp và phát triển ngành phân bón sinh học tại quốc gia Tây Phi này.

Ngày 28/7, Công ty Omanbapa AgriTech đã ký biên bản ghi nhớ với Bộ Lương thực và Nông nghiệp Ghana về việc xây dựng một nhà máy sản xuất phân bón hữu cơ. Địa điểm thực hiện dự án đang được xem xét tại vùng Ashanti hoặc Ahafo.

Theo kế hoạch, dự án sẽ bắt đầu bằng việc xây dựng cơ sở phối trộn phân bón, sau đó phát triển thành nhà máy chế biến hoàn chỉnh. Sản phẩm trước mắt phục vụ thị trường Ghana và trong dài hạn sẽ được xuất khẩu sang các nước trong khu vực.

Nhà máy dự kiến có công suất ban đầu từ 20.000-30.000 tấn/năm, sau đó được nâng lên 60.000 tấn/năm. Nguyên liệu sản xuất chủ yếu là phụ phẩm nông nghiệp, gồm bẹ và vỏ bắp cùng các loại phế phụ phẩm cây trồng khác.

Cơ hội đầu tư vào phân bón hữu cơ gia tăng

Dự án được đề xuất trong bối cảnh thị trường phân bón thế giới chịu nhiều sức ép từ đầu năm do xung đột tại Trung Đông.

Trong Báo cáo triển vọng thị trường hàng hóa công bố tháng 4/2026, Ngân hàng Thế giới dự báo giá phân bón toàn cầu có thể tăng hơn 30% trong năm 2026. Nguyên nhân chủ yếu là những gián đoạn vận tải biển tại eo biển Hormuz.

Đây là tuyến đường chiến lược vận chuyển gần một phần ba lượng phân bón giao dịch bằng đường biển trên thế giới, tương đương khoảng 16 triệu tấn mỗi năm.

Ngân hàng Thế giới cũng dự báo giá urê, loại phân đạm được sử dụng phổ biến nhất thế giới có thể tăng gần 60% trong năm 2026 so với năm 2025.

Giá phân bón tăng sẽ tiếp tục đẩy chi phí sản xuất của nông dân tại các quốc gia phụ thuộc vào nhập khẩu lên cao. Đồng thời, tình trạng này cũng thúc đẩy nhu cầu tìm kiếm các giải pháp thay thế, trong đó có phân bón hữu cơ sản xuất trong nước từ phụ phẩm nông nghiệp.

Hướng tới hình thành ngành phân bón sinh học trong nước

Bên cạnh việc thay thế một phần phân bón hóa học nhập khẩu, dự án của Omanbapa AgriTech được kỳ vọng giúp tận dụng phế phụ phẩm nông nghiệp, mở thêm nguồn thu cho người sản xuất và hỗ trợ hình thành ngành phân bón sinh học tại Ghana.

Tuy nhiên, hiệu quả của dự án sẽ phụ thuộc vào khả năng sản xuất với chi phí cạnh tranh và mức độ chấp nhận của nông dân. Đây là thách thức đáng kể trong bối cảnh phân bón vô cơ vẫn chiếm ưu thế trên thị trường.

Theo số liệu của Trung tâm Phát triển phân bón quốc tế, lượng phân bón hóa học được sử dụng tại Ghana trong giai đoạn 2019–2023 đạt bình quân khoảng 404.000 tấn mỗi năm. Vì vậy, tăng năng lực sản xuất trong nước được xem là giải pháp quan trọng giúp Ghana giảm rủi ro từ biến động giá và nguồn cung phân bón nhập khẩu.