Nguồn: latribune.fr

Triển vọng xuất khẩu ngô của Nam Phi trong niên vụ thương mại 2026/2027, bắt đầu từ tháng 5, được đánh giá khá tích cực. Theo ông Wandile Sihlobo, Kinh tế trưởng của Phòng Doanh nghiệp Nông nghiệp Nam Phi (Agbiz), ngành ngô nước này có thể xuất khẩu gần 3 triệu tấn trong niên vụ này, tăng so với mức 2 triệu tấn của năm trước. Nếu đạt được, đây sẽ là lần đầu tiên xuất khẩu ngô của Nam Phi tăng so với cùng kỳ kể từ niên vụ 2021/2022, khi lượng xuất khẩu vượt mốc kỷ lục 4 triệu tấn.

Nhu cầu khu vực dự kiến duy trì ở mức cao

Ngô xuất khẩu tại một cảng ở Nam Phi. Ảnh: latribune.fr

Triển vọng tích cực này trước hết đến từ sản lượng thu hoạch tốt, giúp cải thiện nguồn cung thương mại của ngành. Trong niên vụ 2025/2026, Nam Phi thu hoạch 16,8 triệu tấn ngô, mức cao thứ hai trong lịch sử. Sản lượng này giúp nước này có lượng dư cung khá lớn so với nhu cầu tiêu thụ trong nước cho người và vật nuôi, ước khoảng 14 triệu tấn mỗi năm. Bên cạnh nguồn cung dồi dào, nhu cầu từ các nước trong khu vực cũng được dự báo tiếp tục duy trì ở mức cao như năm trước.

Tại khu vực Nam Phi, nước này là đầu mối chính trong thương mại ngô xuyên biên giới. Các nhà xuất khẩu Nam Phi đang hướng tới đáp ứng nhu cầu của những thị trường lân cận như Mozambique, Lesotho, Botswana và Zimbabwe.

Trong năm qua, Zimbabwe là thị trường mang lại giá trị lớn nhất cho ngô Nam Phi, chiếm 39% trong tổng lượng 2 triệu tấn xuất khẩu của nước này, tương đương khoảng 780.770 tấn ngô trắng và ngô vàng. Nguyên nhân là sản lượng thu hoạch trong nước của Zimbabwe không đủ đáp ứng nhu cầu, trong khi tiêu thụ tiếp tục tăng.

Thị trường thế giới chịu nhiều sức ép

Nhìn rộng hơn, các doanh nghiệp Nam Phi có lý do để tiếp tục tập trung vào thị trường khu vực, trong bối cảnh dư địa tăng trưởng tại châu Á còn hạn chế. Theo Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), châu Á là thị trường xuất khẩu khu vực lớn nhất của Nam Phi trong 5 năm qua.

Tuy nhiên, nhu cầu đối với ngô Nam Phi tại một số thị trường chủ lực ở châu Á như Đài Loan, Nhật Bản, Hàn Quốc và Việt Nam vẫn ở mức thấp. Các nhà nhập khẩu tại đây có xu hướng ưu tiên nguồn cung từ những nước xuất khẩu lớn hơn trên thị trường thế giới như Brazil, Argentina và Ukraine.

Theo ông Wandile Sihlobo, điều này làm giảm nhu cầu nhập khẩu từ một nhà cung cấp ở xa như Nam Phi. Tuy nhiên, xuất khẩu ngô của Nam Phi có thể được thúc đẩy nếu hiện tượng El Niño xuất hiện.

El Niño là hiện tượng thời tiết gắn với sự gia tăng nhiệt độ bề mặt đại dương tại khu vực trung tâm và phía đông Thái Bình Dương. Hiện tượng này có thể gây khô hạn và lượng mưa thấp hơn trung bình tại một số nước, qua đó làm giảm sản lượng ngô trong niên vụ tới.

Trong bối cảnh đó, nhu cầu nhập khẩu có thể chuyển hướng sang Nam Phi, vốn đã là nguồn cung quan trọng tại khu vực Nam Phi. Điều này có thể tiếp tục nâng vai trò của ngành ngô trong nền kinh tế Nam Phi. Năm 2025, Nam Phi, một trong 10 nước xuất khẩu ngô lớn nhất thế giới, thu về 760 triệu USD từ xuất khẩu mặt hàng này, tương đương khoảng 5% tổng doanh thu nông nghiệp.