Kết nối nghiên cứu với thực tiễn
cho một nền NÔNG NGHIỆP tăng trưởng toàn diện
Dấu ấn khởi nghiệp xanh của cô gái Cờ Lao
08 | 06 | 2026
Sinh ra và lớn lên giữa trập trùng sương giăng của Cao nguyên đá Đồng Văn (Tuyên Quang), Lưu Thị Hòa - cô gái dân tộc Cờ Lao thay vì ở lại miền xuôi tìm kiếm cơ hội sau khi tốt nghiệp đại học, quyết định trở về quê hương mang theo khát vọng khởi nghiệp xanh.

Nguồn: https://laodong.vn

 

Dấu ấn khởi nghiệp xanh  của cô gái Cờ Lao

Chị Lưu Thị Hòa, người sáng lập nên HTX Po Mỷ. Ảnh: Nhân vật cung cấp

Đánh thức sản vật quê hương

Cao nguyên đá Đồng Văn (Tuyên Quang) mang vẻ đẹp tráng lệ, kỳ vĩ nhưng cũng là thử thách nghiệt ngã của thiên nhiên với bốn bề là đá tai mèo sắc lẹm. Sống trên đá, người đồng bào Cờ Lao - một trong những dân tộc rất ít người tại Việt Nam bao đời nay vẫn cần mẫn gieo hạt, chắt chiu từng giọt sống từ đất cằn.

Từ tuổi thơ cõng gùi lên nương rẫy, Lưu Thị Hòa thấu hiểu đến tận cùng nỗi nhọc nhằn của những người nông dân quê mình. Cô chứng kiến bà con làm ra những giọt mật ong bạc hà sóng sánh, những củ sâm khoai ngọt lịm, những quả lê thanh mát nhưng mồ hôi rơi xuống nhiều mà giá trị thu về lại vô cùng ít ỏi.

Những năm tháng học đại học dưới xuôi để trang trải học phí, Hòa tự mình đi bán hoa quả, trực tiếp tham gia nhiều chiến dịch giải cứu nông sản. Chính những chuyến đi ấy đã nhen nhóm lên một ngọn lửa trong lòng cô gái trẻ.

"Càng tiếp xúc, tôi càng trăn trở: Tại sao nông sản quê mình ngon, sạch và đặc sắc như vậy nhưng vẫn khó bán, người làm nông vẫn nghèo?" - câu hỏi đau đáu ấy đã thôi thúc cô rời bỏ phố thị, trở về quê hương.

Hợp tác xã (HTX) Po Mỷ chính thức ra đời từ đó, mang theo khát vọng khởi nghiệp xanh với mục tiêu không chỉ bảo vệ cảnh quan thiên nhiên mà còn nâng cao giá trị nông sản bản địa, tạo sinh kế bền vững cho đồng bào vùng cao.

Thế nhưng, con đường khởi nghiệp trên đá tai mèo chưa bao giờ là một thảm hoa hồng. Trong những ngày đầu tiên thành lập HTX, hai bài toán khiến nữ giám đốc trẻ "mất ăn mất ngủ" chính là con người và khâu vận chuyển. Ở một vùng đất mà phần lớn đồng bào dân tộc thiểu số đã quen với tập quán canh tác truyền thống, tự cung tự cấp, việc chuyển đổi sang tư duy làm nông nghiệp hàng hóa, tuân thủ các quy chuẩn chất lượng khắt khe của một mô hình khởi nghiệp xanh là rào cản cực kỳ lớn.

Đồng bào rất chăm chỉ nhưng thiếu hụt kỹ năng kinh doanh và cập nhật công nghệ. Thêm vào đó, địa hình hiểm trở, đường sá quanh co mây mù bao phủ khiến chi phí logistics bị đội lên cao, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.

Không khuất phục trước khó khăn, Hòa chọn cách lấy thực tiễn để chứng minh. Cô kiên nhẫn tự học các kỹ thuật canh tác thân thiện với môi trường, thử nghiệm ngay tại gia đình mình. Khi nhìn thấy năng suất, chất lượng vượt trội và đầu ra ổn định, cô mới bắt đầu chia sẻ và hướng dẫn lại cho bà con. Cùng với uy tín của người mẹ trong bản, Hòa đứng ra bảo lãnh, cam kết bao tiêu sản phẩm và ký kết hợp đồng rõ ràng. Dần dần sự e dè nhường chỗ cho niềm tin, bà con bắt đầu tự nguyện tham gia vào chuỗi liên kết sản xuất của HTX, mở ra một hướng đi hoàn toàn mới.

Nâng tầm thương hiệu bản địa

Mục tiêu của Po Mỷ không dừng lại ở việc bán nông sản thô mà là quá trình nâng tầm một sản vật thô sơ thành một thương hiệu hàng hóa giá trị cao, đủ sức cạnh tranh ở các thị trường khó tính. HTX đã tập trung chuẩn hóa toàn bộ quy trình, từ việc thiết lập vùng nguyên liệu sạch, thu mua, sản xuất đến đóng gói, đảm bảo tính minh bạch và truy xuất nguồn gốc rõ ràng. Đặc biệt, Hòa luôn tâm niệm việc gửi gắm hồn cốt văn hóa dân tộc vào từng sản phẩm.

"Tôi xem mỗi sản phẩm là một câu chuyện của vùng đất, con người và văn hóa địa phương. Bao bì, nhãn mác không chỉ có chức năng nhận diện thương hiệu mà còn là đại sứ văn hóa. Khi sản phẩm được bán ra, đó không chỉ là một giao dịch thương mại mà còn là cách để văn hóa vùng cao được lan tỏa và được trân trọng." - chị Hòa tự hào chia sẻ.

Chính triết lý kinh doanh nhân văn ấy đã tạo nên sức hút riêng cho các sản phẩm của Po Mỷ. Hành trình khởi nghiệp xanh ấy đã đơm những mùa quả ngọt thiết thực nhất.

Câu chuyện của anh Vư, một hộ nuôi ong liên kết với HTX là minh chứng rõ nét. Từ chỗ chật vật mưu sinh trên chiếc xe máy cũ kỹ suốt hơn 10 năm, nay nhờ thu nhập ổn định từ nghề nuôi ong, anh đã sắm được chiếc xe hằng mơ ước. Từ ngày tham gia HTX, nhiều cô bác nông dân lần đầu tiên biết sử dụng điện thoại thông minh để chụp ảnh, quay video gửi thông tin sản phẩm. Những sự thay đổi tưởng chừng nhỏ bé ấy lại là bước tiến vĩ đại, giúp đồng bào làm chủ công nghệ, tự tin và chủ động hơn vào sức lao động của chính mình.

Không chỉ truyền cảm hứng bằng những con số phát triển kinh tế, Lưu Thị Hòa còn là biểu tượng cho sức vươn lên mạnh mẽ của phụ nữ vùng cao. Chị gửi gắm thông điệp: "Đừng tự giới hạn mình bởi hoàn cảnh hay những định kiến. Chỉ cần dám bắt đầu và kiên trì học hỏi, chúng ta hoàn toàn có thể đi xa bằng sự bền bỉ, lòng tự tin và niềm tự hào về cội nguồn của mình".

Nhìn về chặng đường phía trước, Lưu Thị Hòa ấp ủ khát vọng kiến tạo một hệ sinh thái sản phẩm từ mật ong bạc hà, lê và sâm khoai kết hợp chặt chẽ với du lịch trải nghiệm. Ước mơ của cô gái Cờ Lao là giữ lại màu xanh cho núi rừng, lan tỏa văn hóa dân tộc và để Cao nguyên đá Đồng Văn mãi là nơi gieo mầm cho những khát vọng vươn xa.

Chị Lưu Thị Hòa trong một sự kiện giới thiệu sản vật bản địa. Ảnh: Nhân vật cung cấp
Chị Lưu Thị Hòa trong một sự kiện giới thiệu sản vật bản địa. Ảnh: Nhân vật cung cấp

"Đừng tự giới hạn mình bởi hoàn cảnh hay những định kiến. Chỉ cần dám bắt đầu và kiên trì học hỏi, chúng ta hoàn toàn có thể đi xa bằng sự bền bỉ, lòng tự tin và niềm tự hào về cội nguồn của mình".

 



Phương Anh
Báo cáo phân tích thị trường