Nguồn: farmprogress.com
Giá đậu tương kỳ hạn tăng mạnh trong những tuần gần đây do lo ngại về thời tiết và khả năng sản lượng của Hoa Kỳ thấp hơn dự kiến ban đầu. Nhu cầu trên thị trường vẫn duy trì tích cực. Tuy nhiên, liệu xu hướng tăng có tiếp tục trong tháng 9 hay không sẽ phụ thuộc vào bốn yếu tố cơ bản.
Giá đậu tương biến động mạnh trong mùa hè
Giá đậu tương kỳ hạn đã trải qua một mùa hè nhiều biến động. Trong tháng 6, giá giảm do thị trường dự báo Hoa Kỳ sẽ thu hoạch một vụ mùa lớn. Tuy nhiên, nhận định này nhanh chóng thay đổi trong tháng 7, khi hạn hán xảy ra tại châu Âu và tình trạng khô hạn xuất hiện đột ngột tại Hoa Kỳ.
Trong giai đoạn này, giá đậu tương kỳ hạn tháng 11/2026 tăng hơn 1 USD/giạ, có thời điểm lên khoảng 12,50 USD/giạ. Đầu tháng 8, giá điều chỉnh giảm 0,75 USD/giạ, sau đó tăng trở lại hơn 1 USD/giạ vào cuối tháng khi thị trường bắt đầu nghi ngờ khả năng năng suất đậu tương Hoa Kỳ đạt mức kỷ lục.
Hiện giá đậu tương kỳ hạn tháng 11/2026 đã vượt 13 USD/giạ. Tháng 9 có thể trở thành thời điểm bước ngoặt của thị trường, khi nhiều thông tin quan trọng về cung – cầu dần được công bố.
Bốn yếu tố cần theo dõi trong tháng 9
Thứ nhất, diễn biến thời tiết. Nắng nóng và khô hạn tiếp tục bao trùm phần lớn vùng Trung Tây Hoa Kỳ, đúng vào giai đoạn cuối có ý nghĩa quyết định đối với quá trình hình thành và phát triển hạt. Nhiệt độ cao có thể làm giảm tiềm năng năng suất đậu tương.
Một số khu vực tại Trung Tây cũng ghi nhận bệnh chết cây đột ngột. Thị trường đang theo dõi mức độ ảnh hưởng của dịch bệnh này đối với cây trồng và năng suất thu hoạch. Mặt khác, thời tiết ấm và khô có thể giúp hoạt động thu hoạch bắt đầu sớm hơn.
Thứ hai, báo cáo của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ. Báo cáo cung – cầu nông sản thế giới do Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA) công bố ngày 11/9 sẽ là thông tin quan trọng đối với thị trường. Báo cáo có thể điều chỉnh nhiều số liệu liên quan đến cung, cầu và năng suất ngô, đậu tương.
Trong báo cáo tháng 8, USDA dự báo năng suất đậu tương Hoa Kỳ đạt 52,7 giạ/mẫu Anh. Do đó, thị trường đặc biệt quan tâm liệu cơ quan này có điều chỉnh dự báo năng suất đậu tương và ngô trong báo cáo tháng 9 hay không.
Nhu cầu đậu tương trong nước của Hoa Kỳ đang ở mức cao, chủ yếu nhờ hoạt động ép dầu phục vụ sản xuất nhiên liệu sinh học. Khối lượng đậu tương dùng cho ép dầu trong niên vụ 2026–2027 được dự báo đạt 2,78 tỷ giạ, tăng so với 2,655 tỷ giạ của niên vụ trước.
Trong khi đó, triển vọng xuất khẩu vẫn chưa rõ ràng. USDA hiện dự báo Hoa Kỳ xuất khẩu 1,66 tỷ giạ đậu tương trong niên vụ 2026–2027. Con số này được xây dựng trên giả định Trung Quốc sẽ mua 25 triệu tấn đậu tương của Hoa Kỳ trong năm nay.
Thứ ba, hoạt động của các quỹ đầu tư. Theo báo cáo ngày 28/8 của Ủy ban Giao dịch hàng hóa kỳ hạn Hoa Kỳ, tính đến cuối phiên 25/8, các quỹ đầu tư nắm giữ vị thế mua ròng 198.254 hợp đồng đậu tương kỳ hạn.
Các nhà giao dịch ước tính lượng mua ròng hiện có thể đã tăng lên khoảng 225.000 hợp đồng, tiến gần mức kỷ lục 254.000 hợp đồng. Việc các quỹ tiếp tục tăng mua có thể hỗ trợ giá trong ngắn hạn. Tuy nhiên, vị thế mua quá lớn cũng làm gia tăng nguy cơ bán tháo nếu thị trường xuất hiện thông tin bất lợi, khiến giá giảm nhanh và mạnh.
Thứ tư, hoạt động thu mua của Trung Quốc. Thị trường sẽ tiếp tục theo dõi doanh số xuất khẩu đậu tương hằng tuần sang Trung Quốc, cũng như cuộc gặp dự kiến giữa Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Washington vào ngày 24/9.
Ước tính Trung Quốc đã mua khoảng 8 triệu tấn đậu tương Hoa Kỳ, trong tổng khối lượng dự kiến 25 triệu tấn. Vấn đề được quan tâm là liệu Trung Quốc có tiếp tục đẩy mạnh mua hàng hay không, cũng như khả năng xuất hiện những diễn biến bất ngờ trước cuộc gặp, có thể khiến nước này giảm tốc độ nhập khẩu.
Thị trường có thể biến động mạnh
Giá đậu tương kỳ hạn có thể biến động đáng kể trong tháng 9. Diễn biến thời tiết, số liệu của USDA, vị thế của các quỹ đầu tư và hoạt động nhập khẩu của Trung Quốc sẽ là bốn yếu tố chính định hướng thị trường.
Trong bối cảnh các thông tin cơ bản thay đổi liên tục, người sản xuất và kinh doanh cần thường xuyên cập nhật thị trường, chủ động xây dựng phương án ứng phó cho từng kịch bản và tận dụng những thời điểm giá thuận lợi, đồng thời hạn chế rủi ro khi xu hướng thị trường đảo chiều.