Nguồn: kenyanwallstreet.com

Trong giai đoạn tháng 1-5/2026, sản lượng chè Kenya tăng 4,7% so với cùng kỳ năm trước, đạt 252,23 triệu kg. Tuy nhiên, tăng trưởng xuất khẩu chỉ đạt 3%, do lượng mua từ một số thị trường Trung Đông và khu vực lân cận giảm mạnh, trong đó Iran, Oman, Sudan và Afghanistan ghi nhận mức sụt giảm đáng kể.

Theo ước tính của ngành chè Kenya, gián đoạn thương mại tại khu vực Trung Đông khiến doanh thu xuất khẩu giảm khoảng 8 triệu USD mỗi tuần, đồng thời hàng triệu kg chè bị tồn đọng tại các kho ở cảng Mombasa do khó khăn trong vận chuyển và trung chuyển. Cụ thể, xuất khẩu chè sang Oman giảm 59% xuống 3,41 triệu kg, Sudan giảm 59% xuống 2,89 triệu kg, Afghanistan giảm 68% xuống 0,37 triệu kg, trong khi Kazakhstan giảm 23% xuống 3,57 triệu kg. Riêng thị trường Iran ghi nhận mức giảm mạnh, với lượng chè xuất khẩu tháng 5 giảm 98% so với cùng kỳ, xuống chỉ còn 25.000 kg.

Dữ liệu từ Hội đồng Chè Kenya (Tea Board of Kenya) cho thấy sự trái chiều giữa sản xuất và xuất khẩu ngày càng rõ nét. Trong quý I/2026, sản lượng chè tăng 3,1%, đạt 141,12 triệu kg, sau đó tiếp tục tăng lên 4,7% trong 5 tháng đầu năm. Ngược lại, xuất khẩu tăng khoảng 6% trong quý I, nhưng tốc độ tăng trưởng lũy kế 5 tháng đầu năm giảm xuống còn 3%, đạt 239,91 triệu kg. Riêng giai đoạn tháng 4–5/2026, sản lượng tăng khoảng 6,9%, trong khi xuất khẩu giảm khoảng 1%.

Về sản xuất, nhóm vùng chè Nyayo Tea Zones ghi nhận mức tăng trưởng mạnh nhất, với sản lượng 5 tháng đầu năm tăng 22,4%, đạt 2,45 triệu kg. Các đồn điền lớn tăng khoảng 12%, đạt 60,49 triệu kg, trong khi các nhà máy độc lập tăng 6,4%, đạt 61,57 triệu kg. Sản lượng của nhóm hộ sản xuất nhỏ gần như ổn định ở mức khoảng 127,73 triệu kg.

Thị trường xuất khẩu chè Kenya vẫn tập trung cao vào một số điểm đến truyền thống. Pakistan tiếp tục là thị trường lớn nhất, nhập khẩu 94,15 triệu kg, tăng 11% so với cùng kỳ và chiếm 39,2% tổng lượng xuất khẩu chè của Kenya. Xuất khẩu sang Ai Cập tăng 32% lên 40,15 triệu kg, Anh tăng 16% lên 19,88 triệu kg. Trong khi đó, Yemen nổi lên là thị trường tăng trưởng mạnh, với lượng nhập khẩu tăng 318% lên 5,85 triệu kg.

Tác động từ gián đoạn logistics đã xuất hiện rõ từ tháng 3/2026. Hiệp hội Thương mại Chè Đông Phi (East African Tea Trade Association) cho biết khoảng 2–3 triệu kg chè mỗi tuần xuất khẩu sang các thị trường Trung Đông bị ảnh hưởng, trong khi lượng chè trị giá khoảng 23 triệu USD bị tồn tại sàn đấu giá Mombasa do hoạt động trung chuyển tại các trung tâm logistics vùng Vịnh gặp khó khăn.

Bên cạnh các yếu tố bên ngoài, doanh nghiệp xuất khẩu chè Kenya còn chịu thêm áp lực từ chính sách trong nước khi từ ngày 1/5/2026, Kenya áp dụng mức thuế xuất khẩu tạm thu 0,8% đối với chè sản xuất trong nước. Một số thương nhân cho rằng khoản thu này làm tăng chi phí tương đối của chè Kenya, khiến một số khách hàng chuyển hướng sang nguồn cung từ Rwanda và Burundi, trong khi các nhà nhập khẩu Pakistan cũng bày tỏ quan ngại về chính sách mới.