Nguồn: seneweb.com

Khi niên vụ đường 2026-2027 đang đến gần, CSS phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt dòng tiền, ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất và đe dọa việc làm. Mối lo lớn nhất của liên minh các tổ chức công đoàn là khoảng 50.000 tấn đường chưa tiêu thụ được, hiện lưu kho tại Dakar và Richard-Toll.

Theo đại diện người lao động, lượng tồn kho này đe dọa nghiêm trọng sự ổn định tài chính của doanh nghiệp, nhất là khi vụ sản xuất mới sắp bắt đầu. Nếu không sớm có biện pháp tiêu thụ, đường tồn kho sẽ tiếp tục cộng dồn với sản lượng vụ mới, khiến khó khăn kinh doanh và tài chính của CSS thêm trầm trọng.

“Chúng tôi không thể đứng nhìn doanh nghiệp của mình dần lụi tàn”, ông Amary Diouf, Tổng Thư ký tổ chức công đoàn CNTS/FC tại CSS, cảnh báo. Theo ông, khó khăn ngày càng chồng chất qua từng năm và đã tác động đến quan hệ lao động trong doanh nghiệp.

Công đoàn đề nghị quản lý chặt nhập khẩu đường

Các tổ chức công đoàn cho rằng nguyên nhân chính nằm ở việc điều tiết thị trường đường chưa hiệu quả, đặc biệt là khâu cấp phép nhập khẩu theo cơ chế DIPAS. Họ phản đối tình trạng nhập khẩu quá nhiều và cấp phép vào thời điểm không phù hợp, nhất là khi CSS đang trong cao điểm sản xuất.

Theo đại diện công đoàn, sức ép từ đường nhập khẩu trực tiếp cản trở việc tiêu thụ đường sản xuất trong nước, làm suy yếu một ngành có vai trò chiến lược đối với nền kinh tế.

Họ cũng đặt câu hỏi về sự khác biệt trong cách quản lý giữa ngành đường với các ngành hàng nông sản khác như hành tây và khoai tây, vốn được điều tiết nhập khẩu căn cứ vào khả năng cung ứng trong nước.

“Không thể nhập khẩu đường trong khi nhà máy đường duy nhất của cả nước đang hoạt động hết công suất”, ông Diouf nhấn mạnh.

Liên minh công đoàn không yêu cầu dừng hoàn toàn nhập khẩu mà đề nghị lập kế hoạch phù hợp hơn về khối lượng và thời điểm đưa hàng vào thị trường. Lượng đường nhập khẩu cần sát với nhu cầu thực tế, đồng thời các bên trong ngành phải được tham gia quá trình ra quyết định.

Việc làm thời vụ bị đe dọa

Bên cạnh khó khăn tài chính, các công đoàn lo ngại tình hình lao động tại doanh nghiệp sẽ tiếp tục xấu đi. Họ cho biết những trở ngại trong tiêu thụ đường ở niên vụ trước đã ảnh hưởng đến người lao động thời vụ.

Theo ông Diouf, một số người không được tuyển dụng trở lại; những người khác chỉ được gọi đi làm khi niên vụ còn vài tháng là kết thúc, dù hợp đồng dự kiến kéo dài hơn.

Đại diện công đoàn lo ngại tình trạng này sẽ lặp lại trong niên vụ 2026-2027 nếu đường tồn kho chưa được tiêu thụ và dòng tiền không được cải thiện. Về lâu dài, khó khăn còn có thể ảnh hưởng đến việc làm thường xuyên và thu hẹp cơ hội tuyển dụng.

“Mọi hoạt động của chúng tôi giờ đây đều xoay quanh việc giữ việc làm”, ông Diouf nói. Theo ông, tình hình này khiến các tổ chức công đoàn khó tập trung đầy đủ vào cải thiện điều kiện làm việc, đề xuất tăng lương và bảo vệ sức mua của người lao động.

Kế hoạch tạo hơn 1.000 việc làm phải tạm dừng

Tác động không chỉ dừng ở số việc làm hiện có. Theo đại diện công đoàn, kế hoạch phát triển của CSS, có khả năng tạo thêm hơn 1.000 việc làm, đang bị đình lại do thiếu hụt dòng tiền.

Các công đoàn nhận định khó khăn của CSS là vấn đề lớn đối với kinh tế và công nghiệp trong nước. Với vai trò của doanh nghiệp trong sản xuất đường và tạo việc làm, việc duy trì hoạt động của CSS cần gắn với mục tiêu tự chủ kinh tế và phát triển công nghiệp của Xênêgan.

Vì vậy, họ kêu gọi cơ quan chức năng có biện pháp cụ thể để thúc đẩy tiêu thụ đường trong nước trước khi cấp phép nhập khẩu bổ sung, với khối lượng phù hợp nhu cầu thị trường.

Liên minh công đoàn đã triển khai một loạt hoạt động làm việc tại Dakar. Đại diện liên minh cho biết đã gặp lãnh đạo các liên đoàn công đoàn lớn, Bộ trưởng Công nghiệp và Thương mại Serigne Guèye Diop, Bộ trưởng Công vụ, Lao động và Cải cách khu vực công, cùng Chủ tịch Hội đồng Đối thoại xã hội.

Sau cuộc gặp Bộ trưởng Công nghiệp và Thương mại, đại diện công đoàn cho biết các bên có sự đồng thuận ở một số nội dung: cần điều tiết thị trường đường tốt hơn, chỉ nhập khẩu lượng thực sự cần thiết và tính đến thời điểm sản xuất của CSS.

Các công đoàn ghi nhận thiện chí của cơ quan chức năng và kỳ vọng những cuộc trao đổi sẽ sớm dẫn tới quyết định cụ thể. Tuy nhiên, họ sẽ tiếp tục theo dõi để bảo đảm các cam kết được thực hiện.

Dù ưu tiên đối thoại, liên minh công đoàn khẳng định sẽ tiếp tục chương trình hành động cho đến khi những vướng mắc về nhập khẩu và tiêu thụ đường được giải quyết thỏa đáng.

Theo ông Diouf và các đồng nghiệp, mục tiêu là bảo đảm khả năng duy trì hoạt động tài chính của doanh nghiệp, đồng thời bảo vệ quyền lợi người lao động. Đối thoại cần dung hòa yêu cầu kinh doanh của CSS với nhiệm vụ giữ việc làm và cải thiện đời sống công nhân.

Khi niên vụ mới đang đến gần, các công đoàn tại Richard-Toll cho rằng cơ quan chức năng cần sớm điều tiết nhập khẩu hiệu quả hơn, tạo điều kiện tiêu thụ đường trong nước và tránh để khó khăn hiện tại tiếp tục đe dọa tương lai của doanh nghiệp cùng người lao động.