Nguồn: newvision.co.ug
Ngày 18/8, Công ty JESA Farm Dairy thông báo nhiều sản phẩm sữa của doanh nghiệp đang tạm thời thiếu hụt trên thị trường. Theo công ty, mùa khô kéo dài đã ảnh hưởng đến các vùng chăn nuôi bò sữa trên cả nước, khiến sản lượng sữa giảm đáng kể.
Ảnh: newvision.co.ug
“Chúng tôi đang gặp tình trạng thiếu hụt tạm thời do mùa khô kéo dài, ảnh hưởng đến tất cả các cộng đồng chăn nuôi bò sữa và làm giảm sản lượng”, JESA cho biết.
Doanh nghiệp đề nghị người tiêu dùng thông cảm trong thời gian xử lý khó khăn về nguồn cung, đồng thời khẳng định vẫn duy trì chất lượng sản phẩm. Tuy nhiên, JESA chưa cho biết thời điểm nguồn cung có thể trở lại bình thường.
Uganda sản xuất khoảng 5,4 tỷ lít sữa mỗi năm, phục vụ cả thị trường trong nước và xuất khẩu sang các nước trong khu vực. Tuy nhiên, thời tiết khô hạn kéo dài tại nhiều địa phương đã ảnh hưởng đến sản lượng ở cấp trang trại, đặc biệt tại các vùng chăn nuôi gia súc trọng điểm như Ankole, Masaka mở rộng và Ntungamo.
Tình trạng thiếu hụt không chỉ xảy ra tại Uganda. Các thị trường sữa ở Kenya và Rwanda cũng đang chịu áp lực nguồn cung do thời tiết bất lợi và lợi nhuận từ chăn nuôi bò sữa suy giảm.
Mùa khô kéo dài hơn dự kiến
Đợt khô hạn hiện nay bắt đầu từ khoảng tháng 5 và ban đầu được dự báo sẽ dịu bớt vào tháng 7. Tuy nhiên, tình trạng này kéo dài sang tháng 9, làm gia tăng lo ngại về tác động đối với sản xuất nông nghiệp và chăn nuôi.
Trước đó, Bộ Nước và Môi trường Uganda đã cảnh báo nhiều khu vực trên cả nước có thể trải qua thời kỳ khô hạn kéo dài. Báo cáo triển vọng khí hậu theo mùa cho giai đoạn tháng 6-8/2026 dự báo phần lớn Uganda sẽ có lượng mưa ở mức xấp xỉ hoặc thấp hơn trung bình, trong khi nhiệt độ cao hơn mức thông thường.
Theo Cơ quan Khí tượng Uganda, mùa khô truyền thống được dự báo diễn biến gay gắt hơn tại miền Tây, miền Trung và một số khu vực miền Đông. Một số địa phương ở miền Bắc và miền Đông vẫn có mưa, nhưng tổng lượng mưa thấp hơn mức trung bình nhiều năm.
“Nhìn chung, trong giai đoạn tháng 6–8/2026, phần lớn khu vực trên cả nước được dự báo có lượng mưa từ xấp xỉ đến thấp hơn trung bình, trong khi nhiệt độ cao hơn mức bình thường”, báo cáo cho biết.
Các yếu tố khí hậu tác động đến lượng mưa
Bộ Nước và Môi trường Uganda nhận định triển vọng thời tiết chịu tác động của nhiều yếu tố khí hậu toàn cầu và khu vực. Trong đó, nhiệt độ mặt nước biển cao tại khu vực xích đạo ở trung tâm và phía Đông Thái Bình Dương được dự báo làm giảm lượng mưa tại phần lớn Uganda.
Dao động Madden-Julian (MJO) và vị trí của Dải hội tụ nhiệt đới (ITCZ) cũng ảnh hưởng đến thời điểm xuất hiện cũng như sự phân bố lượng mưa.
Theo báo cáo, trạng thái ấm lên của nhiệt độ mặt nước biển tại khu vực xích đạo ở trung tâm và phía Đông Thái Bình Dương có thể kìm hãm lượng mưa trong giai đoạn tháng 6-8 tại phần lớn Uganda.
Địa hình đa dạng của Uganda cũng tác động đến sự phân bố mưa. Các khu vực miền núi như dãy Rwenzori và núi Elgon vẫn có thể xuất hiện mưa cục bộ do không khí ẩm bị địa hình đẩy lên cao.
Triển vọng theo khu vực
Các vùng cao nguyên phía Tây Nam, vùng đất thấp, tiểu vùng Rwenzori và các huyện phía Tây miền Trung được dự báo có lượng mưa thấp hơn bình thường. Những khu vực này chỉ có thể xuất hiện một số đợt mưa nhỏ, rải rác trước khi thời tiết trở nên khô hơn.
Phần lớn các huyện, trong đó có Kampala, Wakiso và Masaka, được dự báo chủ yếu duy trì thời tiết khô, thỉnh thoảng có mưa rào cục bộ.
Tại miền Đông Uganda, các khu vực quanh hồ Victoria, lưu vực Kyoga và núi Elgon có thể xuất hiện mưa gián đoạn trước khi lượng mưa giảm dần. Tổng lượng mưa được dự báo ở mức gần trung bình nhưng có xu hướng nghiêng về khô hạn.
Ở miền Bắc Uganda, mưa vẫn có thể xuất hiện, đặc biệt tại khu vực Đông Bắc và Tây Bắc, nhưng tổng lượng mưa dự kiến thấp hơn trung bình. Bộ Nước và Môi trường cho biết mưa ngắt quãng sẽ tiếp diễn tại nhiều nơi trước khi giảm dần.