Nguồn: farmersweekly.co.nz

Các quan chức thương mại New Zealand và Thụy Sĩ dự kiến bắt đầu thảo luận sơ bộ vào tháng 9/2026. Tuy nhiên, Bộ trưởng Thương mại Thụy Sĩ trước đó nhận định việc cắt giảm thuế đối với sản phẩm sữa New Zealand gần như chắc chắn sẽ là một trong những vấn đề khó đàm phán nhất.

Ngành sữa New Zealand lo ngại việc loại sản phẩm sữa khỏi đàm phán thương mại với Thụy Sĩ sẽ tạo tiền lệ bất lợi đối với các hiệp định trong tương lai. Ảnh: Pexels.

Thụy Sĩ là thị trường đầu tiên trong số chín đối tác tiềm năng mà đảng Quốc gia New Zealand cam kết xem xét đàm phán thỏa thuận thương mại trong vòng năm năm tới nếu tiếp tục giành quyền lãnh đạo chính phủ.

Bà Justine Arroll, Tổng Giám đốc phụ trách chiến lược thương mại của Tập đoàn sữa Fonterra, cho biết doanh nghiệp ủng hộ chương trình mở rộng thương mại của Chính phủ New Zealand, nhưng nhấn mạnh các thỏa thuận cần có phạm vi toàn diện.

Theo bà, nếu New Zealand xúc tiến quan hệ đối tác kinh tế chặt chẽ hơn với Thụy Sĩ, các sản phẩm sữa phải được đưa vào phạm vi đàm phán.

Hiện mức thuế nhập khẩu bình quân mà Thụy Sĩ áp dụng đối với các sản phẩm sữa lên tới 98%. Thuế ngoài hạn ngạch đối với bơ và sữa bột thậm chí vượt 300%.

Fonterra cho biết trong các hiệp định thương mại trước đây, Thụy Sĩ chỉ đưa ra một số nhượng bộ hạn chế, mang tính riêng lẻ và không mở cửa đáng kể thị trường sữa. Việc tiếp tục loại mặt hàng này khỏi đàm phán có thể tạo tiền lệ không thuận lợi cho New Zealand, trong khi chưa có quốc gia phát triển nào từng loại hoàn toàn sản phẩm sữa khỏi một hiệp định thương mại với nước này.

Ông Damien O’Connor, người phát ngôn về thương mại của Công đảng New Zealand, cũng phản đối khả năng loại ngành sữa khỏi thỏa thuận. Ông cho rằng điều này đặc biệt đáng lo ngại sau khi New Zealand hoàn tất đàm phán với Ấn Độ nhưng không đạt được cải thiện đáng kể về khả năng tiếp cận thị trường đối với các mặt hàng sữa xuất khẩu chủ lực.

“Sữa vẫn là nhóm hàng xuất khẩu lớn nhất của New Zealand. Vì vậy, khó có thể coi một thỏa thuận là toàn diện nếu không bao gồm lĩnh vực này”, ông O’Connor nhận định.

Trong khi đó, ông Nathan Guy, Đặc phái viên thương mại nông nghiệp của Chính phủ New Zealand, tỏ ra lạc quan hơn. Theo ông, quá trình này mới ở giai đoạn đầu và các cuộc đàm phán chính thức vẫn chưa bắt đầu.

Ông cho rằng New Zealand vẫn có thể đạt được một số nhượng bộ, ngay cả với những thị trường có chính sách bảo hộ ngành sữa cao. Cơ hội có thể nằm ở các sản phẩm nguyên liệu sữa, sản phẩm chế biến sâu và có giá trị gia tăng, tương tự những kết quả bước đầu đạt được trong thỏa thuận với Ấn Độ.